KTÜ Fen Fakültesi Kimya Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Ceyda İçsel Yılmaz ve Prof. Dr. Veysel Turan Yılmaz tarafından geliştirilen yeni antikanser bileşikleri, TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi araştırmacıları Dr. Şeyma Aydınlık ve Dr. Arzu Ekiz tarafından gerçekleştirilen hücre kültürü ve hayvan deneylerinde dikkat çekici başarı sağladı.
Kolorektal kanser tedavisine yönelik geliştirilen yeni bileşikler, KTÜ Rektörlük Senato Salonu'nda düzenlenen basın toplantısıyla kamuoyuna tanıtıldı. Toplantıya; KTÜ Rektörü Prof. Dr. Hamdullah Çuvalcı, Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Ömer Faruk Ursavaş ve Tıp Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Sevdegül Aydın Mungan katıldı.
Toplantının açılış konuşmasını yapan Rektör Prof. Dr. Hamdullah Çuvalcı, üniversite olarak bilimi insan hayatına dokunan çözümlere dönüştürmeyi temel bir sorumluluk olarak gördüklerini belirterek, "Bugün paylaştığımız bu çalışma, KTÜ'nün sağlık alanındaki nitelikli araştırma kapasitesinin somut bir göstergesidir. Emeği geçen tüm akademisyenlerimizi tebrik ediyor, bu sonuçların gelecekte daha etkili ve hasta dostu tedavilere katkı sağlamasını temenni ediyorum." dedi.
TÜBİTAK 1001 Programı destekli projenin yürütücülüğünü üstlenen Doç. Dr. Ceyda İçsel Yılmaz, mevcut kemoterapi ilaçlarının yan etki ve seçicilik sorunlarına dikkat çekerek, bu kapsamda paladyum(II) ve platin(II) temelli 5-florourasil komplekslerinden oluşan 32 yeni antikanser bileşiği sentezlediklerini açıkladı.
Yılmaz, geliştirilen bileşiklerin kanser hücrelerine karşı daha güçlü etki gösterirken, sağlıklı hücrelere daha az zarar verme potansiyeline sahip olduğunu ifade etti.
Laboratuvar ortamında gerçekleştirilen hücre kültürü çalışmaları ve hayvan deneyleri sonucunda, sentezlenen bileşiklerden 26'sının, kolorektal kanser tedavisinde yaygın olarak kullanılan 5-Florourasil ve oksaliplatin gibi kemoterapi ilaçlarına kıyasla daha yüksek antikanser etkinlik gösterdiği belirlendi. Özellikle iki bileşiğin, tümör hacmini anlamlı ölçüde küçülttüğü ve ileri düzey preklinik çalışmalar için güçlü adaylar olduğu bildirildi.
Proje araştırmacılarından Prof. Dr. Veysel Turan Yılmaz ise çalışmanın stratejik önemine dikkat çekerek, "Bu çalışma, yerli ve millî imkânlarla geliştirilebilecek antikanser ilaçlara giden yolun somut bir göstergesidir. Dışa bağımlılığı azaltacak ve ülkemizin sağlık alanındaki Ar-Ge gücünü ortaya koyacak bu tür çalışmaların artması büyük önem taşımaktadır." değerlendirmesinde bulundu.
KTÜ'nün güçlü araştırma altyapısı ve TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi ile yürütülen disiplinler arası iş birliğiyle hayata geçirilen çalışmanın, gelecekte kolorektal kanser tedavisinde daha etkili ve hasta dostu yaklaşımlara katkı sağlaması hedefleniyor.